Edinilmiş mallar ve kişisel mallar nelerdir?
Kısa cevap: Edinilmiş mallar (TMK 219): ücret/maaş, sosyal güvenlik ve çalışma gücü kaybı tazminatlarının belirli bölümü, mesleki/iş gelirleri, edinilmiş malların gelirleri vb. Kişisel mallar (TMK 220): eşlerden birinin kişisel kullanım eşyası, evlilikten önce sahip olunanlar, karşılıksız kazanımlar (bağış/miras), manevi tazminat alacakları vb. Kişisel mallar tasfiyeye girmez. Kaynaklar – TMK m.219-220 (edinilmiş ve kişisel mallar): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
evrakci -El yazılı vasiyetname geçerli midir? Şartları nelerdir?
Kısa cevap: Evet, el yazılı vasiyetname (holograf) geçerlidir. Tamamı baştan sona miras bırakanın kendi el yazısı ile yazılmalı, tarih konulmalı ve imzalanmalıdır (TMK 538). Saklama için notere/mahkemeye bırakılabilir. Okur-yazarlık, ayırt etme gücü ve şekil kurallarına uyulmaması iptal sebebi olabilir. Kaynaklar – TMK m.538-539 (el yazılı vasiyetname ve saklanması): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
evrakci -Eşim boşanmak istemezse boşanamaz mıyım?
Kısa cevap: Hayır. Anlaşmalı boşanma için iki tarafın da iradesi gerekir; ancak eşlerden biri istemese de çekişmeli boşanma açılabilir. Genel sebep TMK 166/1 (evlilik birliğinin temelinden sarsılması) ve diğer özel sebepler (TMK 161-165) ileri sürülerek hâkimden boşanma talep edilir. Not: TMK 166/4’teki “ret kararından sonra 3 yıl” bekleme kuralı AYM tarafından iptal edilmiştir; bu nedenle…
evrakci -Boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır?
Kısa cevap: Mal rejimi kural olarak edinilmiş mallara katılmadır (TMK 202). Eşlerin evlilik süresince edindikleri edinilmiş mallar tasfiye edilir; her eş diğer eşin edinilmiş mallarının değer artış payı sonrası artık değerinin yarısı oranında katılma alacağı talep edebilir (TMK 218 vd., 231-236). Kişisel mallar (TMK 220) paylaşıma girmez. Mal rejimi, boşanma davasının açıldığı tarihte sona erer…
evrakci -Çalışmayan kadın nafaka alabilir mi?
Kısa cevap: Evet, şartları varsa. Yoksulluk nafakası için boşanmayla yoksulluğa düşecek olan, kusuru daha ağır olmayan eş (cinsiyetten bağımsız) diğer eşten uygun nafaka isteyebilir (TMK 175). İştirak nafakası ise velayeti kendisine verilmeyen eşin çocuğun giderlerine gücü oranında katılmasıdır (TMK 182/2). İhtiyaç, tarafların ekonomik-sosyal durumları ve kusur oranı dikkate alınır. Kaynaklar – TMK m.175 (yoksulluk nafakası)…
evrakci -Çekişmeli boşanma davası ne kadar sürer?
Kısa cevap: Sabit bir süre yoktur. Delil toplanması, tanıklar, bilirkişi/uzman raporları, tebligatlar ve mahkemenin iş yükü gibi etmenlere göre çoğunlukla birden fazla celse sürer. Uygulamada dosya yoğunluğu ve istinaf/temyiz safahatı toplam süreyi uzatabilir. Kaynaklar – HMK ve UYAP süreçleri için Adalet Bakanlığı/UYAP Bilgilendirme: https://vatandas.uyap.gov.tr/
evrakci -Çekişmeli boşanma davası nedir?
Kısa cevap: Eşlerin boşanma ve sonuçlarında (kusur, tazminat, nafaka, velayet vb.) anlaşamadığı; ispat faaliyetinin yürütüldüğü davadır. Genel sebep: evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK 166/1). Özel sebepler: zina (TMK 161), hayata kast/pek kötü muamele (TMK 162), terk (TMK 164), akıl hastalığı (TMK 165). Hâkim delilleri değerlendirir ve kusur/sonuçlara göre karar verir. Kaynaklar – TMK m.161-166 (boşanma…
evrakci -Çocuğun velayeti boşanmada kime verilir?
Kısa cevap: Esas olan çocuğun üstün yararıdır. Hâkim; yaş, bakım sürekliliği, ebeveynlerin kişisel/sosyal koşulları, kardeşlerin birlikte büyümesi ve pedagojik değerlendirmeleri dikkate alır (TMK 339, 182). Gerekli gördüğünde uzman raporu alır ve kişisel ilişki/iştirak nafakası düzenler. Kaynaklar – TMK m.182 (velayet ve kişisel ilişki), m.339 (ana-babanın hak ve yükümlülükleri): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
evrakci -Davayı ilk açan daha mı avantajlıdır?
Kısa cevap: Genel olarak hayır. Usul hukuku bakımından ilk açanın otomatik bir üstünlüğü yoktur. Ancak davayı açan taraf iddia ve ispat yükünü üstlenir; karşı taraf da delillerini sunar ve karşı dava açabilir. Yetki/görev ve tedbir talepleri gibi usuli stratejiler somut dosyada sonucu etkileyebilir. Kaynaklar – HMK (ispat yükü, deliller ve karşı dava hükümleri): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6100.pdf
evrakci -Anne-baba sağken miras paylaşımı olur mu?
Kısa cevap: Miras ölümle açılır; kişi hayattayken “miras paylaşımı” yapılamaz (TMK 575). Ancak miras bırakan hayattayken mirastan feragat sözleşmesi (TMK 528, 545) yapabilir veya malvarlığını bağış/satış gibi sağlararası işlemlerle devredebilir. Bu işlemlerin tenkis vb. sonuçları ayrıca değerlendirilir. Kaynaklar – TMK m.575 (mirasın açılması): https://av-saimincekas.com/kanunlar/tmk/turk-medeni-kanunu-madde-575/ – TMK m.528 ve m.545 (mirastan feragat/miras sözleşmesi – şekil): https://www.ilhanhelvacidersleri.com/turk-medeni-kanunu/turk-medeni-kanunu-madde-528
evrakci -Avukatsız boşanma davası açılabilir mi?
Kısa cevap: Evet. HMK m.71’e göre dava ehliyeti bulunan herkes davasını bizzat açabilir ve takip edebilir. Ancak usul ve hak kaybı riskleri nedeniyle uzman desteği önerilir. Dava; yetkili Aile Mahkemesi’ne dilekçe ile ya da UYAP Vatandaş Portalı üzerinden açılabilir. Kaynaklar – HMK m.71 (davayı bizzat açma ve takip): https://barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-71-genel-olarak.html – UYAP Vatandaş Portal (e-Devlet ile…
evrakci -Boşanma davası nasıl açılır?
Kısa cevap: Görevli mahkeme Aile Mahkemesi’dir. Yetki; eşlerden birinin yerleşim yeri veya son 6 ay birlikte oturulan yer mahkemesindedir. Dava dilekçe ile adliyedeki tevzi bürosuna verilerek ya da UYAP Vatandaş Portalı üzerinden açılır; harç ve masraflar yatırılır; dava esas numarası alınır. Kaynaklar – UYAP Vatandaş Portal (dava açılış): https://vatandas.uyap.gov.tr/ – HMK m.71 (tarafın davasını bizzat…
evrakci -Boşanma davası reddedilirse ne zaman tekrar dava açabilirim?
Kısa cevap: TMK 166/4’teki “ret kararından sonra 3 yıl” şartı Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildi ve karar 19.01.2025’te yürürlüğe girdi. Bu nedenle eski 3 yıl bekleme kuralı artık uygulanmamaktadır. Güncel durum, yeni kanuni düzenleme ve mahkeme uygulamalarına göre değerlendirilir; somut dosyanız için hukuki destek almanız gerekir. Kaynaklar – AYM Basın Duyurusu (E.2023/116, K.2024/56) – 19.04.2024,…
evrakci -Boşanmada maddi ve manevi tazminat nedir? Şartları nelerdir?
Kısa cevap: Maddî tazminat (TMK 174/1): Boşanma nedeniyle mevcut veya beklenen menfaati zedelenen kusursuz ya da daha az kusurlu eş, diğer eşten uygun bir miktar isteyebilir. Manevî tazminat (TMK 174/2): Kişilik hakları boşanma sebebiyle saldırıya uğrayan eş lehine hükmedilebilir. Ödeme biçimleri TMK 176’ya tabidir (toptan/irat; bazı hâllerde kendiliğinden sona erer). Kaynaklar – TMK m.174 (maddî…
evrakci -Aile konutu şerhi nedir, nasıl konulur?
Kısa cevap: Aile konutu şerhi; eşlerden birinin malik olduğu aile konutu üzerindeki tasarrufların (satış, ipotek, kira feshi vb.) diğer eşin açık rızasına bağlandığını gösteren tapu şerhidir. Dayanağı Türk Medenî Kanunu’nun (TMK) 194. maddesidir. Nasıl konulur? Malik olmayan eş; nüfus kayıt örneği ve yerleşim yeri belgesiyle taşınmazın bulunduğu tapu müdürlüğüne başvurur ya da mahkeme kararıyla şerh…
evrakci -