İş Hukuku & Çalışma Hayatı

Kıdem/ihbar tazminatı, işten çıkarma, mobbing, fazla mesai ve hak arama süreçleri. Dilekçe örnekleri, başvuru mercileri ve süreler hakkında kısa ve uygulanabilir bilgiler.

Maaşın bir kısmının bankadan, bir kısmının elden ödenmesi suç mudur? Ne yapmalıyım?

İşçinin ücreti, belirli sınırların üzerinde ise bankadan ödenmesi zorunludur. Maaşın bir kısmının bankadan, bir kısmının elden ödenmesi; özellikle bordroda daha yüksek gösterilip fiilen daha az ödeniyorsa, usulsüzlük ve kayıt dışılık anlamına gelebilir. İşçiye eksik ücret ödeniyorsa, işçi aradaki fark için ücret alacağı davası açabilir. Durumu gerekirse ALO 170, Çalışma Bakanlığı veya SGK’ya şikâyet konusu yapabilir….

Maaş bordrosunu imzalamak haklarımı kaybettirir mi?

Maaş bordrosunu imzalamak, o ay için bordroda görünen net ücretin ödendiğini karine olarak gösterir; fakat haklarınızdan tamamen vazgeçtiğiniz anlamına gelmez. Bordroda yazandan daha az ücret aldıysanız, tanıklar ve diğer delillerle bunu ispatlama hakkınız devam eder. Bordroya "fazla mesai alacağım saklıdır" gibi notlar düşmek, ilerideki uyuşmazlıklarda işçiyi destekleyebilir. Özetle, bordro imzası her şeyi bitirmez; ama doğruyu…

Kullanılmayan yıllık izinlerin parası işten ayrılırken ödenir mi?

İşçi işten ayrıldığında, kullandırılmamış yıllık izin sürelerine ait ücret kendisine nakit olarak ödenmelidir. Bu ödeme, son brüt ücret üzerinden hesaplanan bir işçilik alacağıdır. İşten ayrıldıktan sonra izin kullanılamayacağı için, karşılığı sadece para olarak ödenir. İşveren bu ödemeyi yapmazsa, işçi arabulucuya başvurup ardından dava açarak alacağını talep edebilir. Kaynakça 4857 sayılı İş Kanunu m.59 (iş sözleşmesinin…

İşyeri devredilirse veya satılırsa işçinin hakları ne olur?

İşyeri devrinde iş sözleşmeleri kural olarak kendiliğinden yeni işverene geçer; işçinin kıdemi korunur. İşçinin ücreti, kıdemi ve diğer hakları, yeni işverende aynen devam eder. Devir tarihi itibarıyla işçinin geçmiş döneme ait haklarından hem eski hem yeni işveren belli süre birlikte sorumlu olabilir. Sırf işyeri devredildi diye işçinin işten çıkarılması veya hak kaybına uğratılması hukuka aykırıdır….

İşveren istifaya zorlarsa (Mobbing dışında) ne yapılmalı?

İşveren, işçiyi açık açık "istifa etmeye" zorlayamaz; bu durum çoğu zaman işveren feshi olarak değerlendirilir. Böyle bir durumda işçi; İstifa dilekçesi imzalamak yerine, yaşananları yazılı tutanak altına almalı, Gerekirse

İşveren yıllık izni zorla kullandırabilir mi veya tarihini kendi belirleyebilir mi?

Yıllık ücretli izin, işçinin hakkıdır; ancak izin döneminin belirlenmesinde işverenin organizasyon yetkisi vardır. Özetle: İşveren, işin yürütümünü dikkate alarak izinlerin tarihlerini planlama yetkisine sahiptir. İşçi de makul ölçüde kendi talebini iletebilir; tarafların uzlaşması esastır. İzin hiç kullandırılmıyorsa veya sürekli erteleniyorsa, bu durumda işçi hak talep edebilir. İşverenin "bu yıl hiç izin yok" demesi veya yıllarca…

Yetim aylığı (kız çocukları için) alma şartları ve kesilme nedenleri nelerdir?

Yetim aylığı, vefat eden sigortalının hak sahibi çocuklarına bağlanan aylıktır. Kız çocuklar için genel şartlar: Vefat eden anne veya babanın, kendi statüsüne göre emeklilik/ölüm aylığına hak kazanmış olması, Kız çocuğun evli olmaması, Kendi adına sigortalı çalışmaması veya kendi emekli aylığının bulunmaması. Kesilme nedenleri ise çoğunlukla: Evlenme (evlenen kız çocuğunun aylığı kesilir, bazı durumlarda evlenme ödeneği…

Uzaktan (Home Office) çalışanların yemek ve yol parası hakkı var mı?

Uzaktan (home office) çalışma yapan işçiler de İş Kanunu kapsamındadır; ancak yemek ve yol ücreti kanunen zorunlu bir ödeme değildir. Yemek ve yol yardımı; iş sözleşmesi, toplu sözleşme veya işyeri uygulamasıyla kararlaştırılmışsa, uzaktan çalışan için de bu şartlara göre uygulanır. Evden çalışma halinde fiili yol masrafı olmadığından, bazı işyerleri yol yardımını ödemez; bu durum sözleşmedeki…

Staj sigortası emeklilik başlangıcı sayılır mı?

Okul döneminde yapılan zorunlu staj sigortası genellikle sadece kısa vadeli sigorta kolları (iş kazası, meslek hastalığı vb.) kapsamında olduğundan, çoğu durumda emeklilikte başlangıç tarihi olarak kabul edilmez. Yani staj sigortası yapılan tarihten değil, ilk uzun vadeli (emeklilik primi içeren) sigorta girişinizden itibaren emeklilik hesabı yapılır. Ancak bazı istisnai düzenlemeler ve dönemsel uygulamalar olabildiği için, kendi…

Sık sık rapor alan işçi tazminatsız işten çıkarılabilir mi?

İşçinin sık sık rapor alması tek başına tazminatsız fesih sebebi değildir; raporlar geçerli sağlık raporu ise, işçinin devamsızlığı mazeretli sayılır. Ancak uzun süreli hastalık ve devamsızlık, İş Kanunu’ndaki belirli sınırları aşarsa, işveren geçerli sebeple fesih yoluna gidebilir. Tazminatsız (haklı nedenle) fesih için kanunda sayılı ağır haller ve kötü niyet gibi şartlar aranır. Somut durum, raporların…

Ne zaman emekli olurum? (4A, 4B, 4C hesaplama farkları)

Ne zaman emekli olacağınız, bağlı olduğunuz statüye (4A-SSK, 4B-BAĞ-KUR, 4C-Emekli Sandığı), ilk sigorta giriş tarihinize, prim gününüze ve yaşınıza göre değişir. 4A (SSK): Farklı tarihler için farklı yaş ve prim kademeleri vardır; çoğunlukla yaş + prim günü şartı birlikte aranır. 4B (BAĞ-KUR): Prim gün sayısı daha yüksektir; prim borcu bulunmaması da önemlidir. 4C (Emekli Sandığı):…

İşveren “Banka Promosyonu”nu işçiye ödemek zorunda mı?

İşçilerin maaşlarının yatırıldığı banka ile işveren arasında yapılan

İş kazası nedir? Servis kazaları veya kalp krizi iş kazası sayılır mı?

İş kazası, sigortalının işyerinde veya işin yürütümü nedeniyle uğradığı ve bedenen/ruhen zarara uğradığı olayları ifade eder. 5510 sayılı Kanun’da iş kazasının kapsamı ayrıntılı sayılmıştır. Örnekler: İşyerinde mesai sırasında meydana gelen kazalar İşverenin sağladığı servisle işe gelip giderken yaşanan bazı kazalar İş sırasında veya işyerinde meydana gelen, işe bağlı

İş kazası geçiren işçinin hakları nelerdir? Tazminat davası ne zaman açılır?

İş kazası geçiren işçi, hem SGK’dan hem de kusurlu işverenden çeşitli haklar talep edebilir. Başlıca haklar: Geçici iş göremezlik ödeneği (rapor parası) Sürekli iş göremezlik geliri İşverene karşı maddi ve manevi tazminat davası açma hakkı Tazminat davaları için genel zamanaşımı süresi, çoğu durumda 10 yıl olmakla birlikte, her olayın şartı farklıdır. İş kazasının tespiti, kusur…